The biggest mystery of the international economy right now is not only If United States and Iran They'll reach an agreement on the end of the war.. It is mainly why the oil market has not yet reacted or better because he's not in a boil and panic while experiencing one of the greatest supply disruptions in modern history.
The Straits of Hormuz remain for three months almost paralyzed by the war. This is the scenario that most people considered a nightmare before the Iranian crisis – and at the same time unlikely to happen on such a scale. The visible traffic through the Straits has fallen, according to estimates of JP Morgan, 15% of pre-war levels. In other words, the most important energy corridor on the planet operates in a suffocation regime.
And yet, the prices of oil have not been launched to the levels feared by analystsBrent moves close to $93 a barrel – much higher than about $70 before the war, but clearly lower than the recent $14 peak. For a market that sees Ormuz malfunction, this behavior seems almost unnatural. The explanation is in one less «visible» reality. Oil keeps going. Not in the normal, transparent, commercial way. But through «Shadows» flows, detours, pipelines, stocks and a number of extraordinary adjustments allowing the global market to absorb shock – at present –.
The «ghosts» of the Straits
The first answer to the paradox is so-called «clandestine flowers» – the secret or undeclared oil flows that seem to escape the double blockade of the Straits of Hormuz. According to JP Morgan, these flows arrived about 2.1 million barrels daily in the last two weeks of May. It is a small place compared to the 15.6 million barrels that passed daily from Hormuz before the war. But it's not negligible.
In a market that lives on marginal balance, even 2 million barrels a day can change the situation. The mechanism is known from other periods of sanctions and maritime crises. Tanks disable their transponders, disappear from monitoring systems, pass «in the dark» And they reappear elsewhere. It's the «Ghost transits» – ghost crossings. They're not calling off the blockade. They're going through him.
Piper Sandler's assessment raises the image even higher. About 2.9 million barrels daily are reported to have come out of the Straits in May. Of these, 2.1 million appear to have passed by ships that paid fees to Iranian entities. The rest, approximately 900,000 barrels daily, attributed to «dark» crossings, with disabled tracking systems.
This is critical. Because it shows that Iran, even in war and blockade, maintains some control over the flow. Not full, not normal, but enough to turn Hormuz from a mere point of military confrontation into an economic bargaining tool.
The market that chooses to still absorb costs
The mistake would be to read prices close to $100 as an indication that the crisis is limited. It's not. The most correct reading is different: the market has found ways to absorb a historical shock, but it does so with expensive, temporary and fragile mechanisms.
The «Shadows» flows are only part of the image. Alternative routes are much more important. Piper Sandler estimates that approximately 4.5 million barrels of crude a day came out of the Persian Gulf via other routes, mainly through East-West Pipeline, linking Saudi oil fields to Yanbu Port in the Red Sea. This bypass is breathing. It does not completely replace Hormuz, but limits shock. Saudi Arabia can export part of its production without passing through the Straits. Other producers and buyers adapt to delays, load changes and more expensive routes.
But there is another, perhaps more important factor: China.
Beijing has drastically reduced imports of crude and καλύπτει μεγαλύτερο μέρος των αναγκών του από τα τεράστια αποθέματά του. Αυτό έχει συγκρατήσει τη ζήτηση σε μια στιγμή όπου η προσφορά πιέζεται. Αν η Κίνα συνέχιζε να αγοράζει με τους προηγούμενους ρυθμούς, η αγορά θα ήταν πολύ πιο νευρική και οι τιμές πιθανότατα πολύ υψηλότερες.
Η κινεζική στάση λειτουργεί, έτσι, σαν αθέατος σταθεροποιητής. Δεν είναι πολιτική χάρη προς τη Δύση. Είναι ψυχρός υπολογισμός αποθεμάτων, τιμών και στρατηγικής αναμονής. Όμως το αποτέλεσμα είναι σαφές: μειώνει την άμεση πίεση στην αγορά.
Το ρίσκο της «ψευδούς» ηρεμίας
Η αγορά, ωστόσο, μπορεί να έχει πέσει σε μια παγίδα. Οι έκτακτες λύσεις, οι σκιώδεις διελεύσεις, οι αγωγοί και τα αποθέματα δημιουργούν την εντύπωση ότι το σύστημα αντέχει. Αλλά αυτή η αντοχή έχει ημερομηνία λήξης. Τα εμπορικά αποθέματα πετρελαίου έχουν ήδη μειωθεί αισθητά από την έναρξη του πολέμου. Το αμερικανικό Στρατηγικό Απόθεμα Πετρελαίου κινείται γρήγορα προς τα χαμηλότερα επίπεδα από τις αρχές της δεκαετίας του 1980. Αυτό σημαίνει ότι η αγορά δεν έχει λύσει το πρόβλημα. Το μεταθέτει.
Η σημερινή ηρεμία βασίζεται σε τέσσερις υποθέσεις: ότι οι «σκιώδεις» ροές θα συνεχιστούν, ότι οι εναλλακτικές διαδρομές θα αντέξουν, ότι η Κίνα θα συνεχίσει να καταναλώνει αποθέματα αντί να αγοράζει μαζικά και ότι δεν θα υπάρξει μεγάλη στρατιωτική κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο. Καμία από αυτές τις υποθέσεις δεν είναι ασφαλής.
Αν μία από αυτές «σπάσει», η τιμή μπορεί να κινηθεί προς τα πάνω πολύ γρήγορα. Η Piper Sandler προβλέπει μέση τιμή Brent στα 130 δολάρια το βαρέλι για τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Αν αυτή η εκτίμηση επιβεβαιωθεί, οι τιμές της βενζίνης στις Ηνωμένες Πολιτείες μπορεί να ξεπεράσουν τα 5 δολάρια το γαλόνι, από περίπου 4,20 σήμερα.
Το πετρέλαιο ως βασικός διαπραγματευτής
Η ενεργειακή αγορά δεν είναι απλώς συνέπεια της διπλωματίας ΗΠΑ – Ιράν. Είναι μέρος της διαπραγμάτευσης. Το Ιράν γνωρίζει ότι το Ορμούζ είναι ο πιο αποτελεσματικός μοχλός πίεσης που διαθέτει. Η Ουάσιγκτον γνωρίζει ότι κάθε εβδομάδα αβεβαιότητας μπορεί να μεταφραστεί σε πολιτικό κόστος στο εσωτερικό. Αυτό εξηγεί γιατί οι συνομιλίες δεν αφορούν μόνο το πυρηνικό πρόγραμμα, τα δεσμευμένα ιρανικά κεφάλαια ή την άρση κυρώσεων. Αφορούν και τον χρόνο. Η Τεχεράνη ποντάρει ότι μπορεί να αντέξει περισσότερο από όσο αντέχει πολιτικά ο Λευκός Οίκος. Θεωρεί ότι η άνοδος των τιμών ενέργειας, η επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας και η πίεση στους Αμερικανούς καταναλωτές θα οδηγήσουν τελικά τον Τραμπ σε πιο ευέλικτη στάση.
Η Ουάσιγκτον, από την άλλη, προσπαθεί να αποδείξει ότι μπορεί να περιορίσει την ιρανική δυνατότητα πίεσης χωρίς να εμφανιστεί ότι πληρώνει πολιτικά λύτρα. Συνοδεύει πλοία, ενισχύει τον αποκλεισμό στα ιρανικά φορτία, πιέζει διπλωματικά και προσπαθεί να κρατήσει την αγορά όσο πιο ήρεμη γίνεται. Όμως η αγορά ηρεμεί κυρίως επειδή καταναλώνει «μαξιλάρια». Και τα «μαξιλάρια» τελειώνουν.
Το παράδοξο είναι ότι η ίδια η μη έκρηξη των τιμών μπορεί να καθυστερεί τη συμφωνία. Όσο το Brent μένει κάτω από τα ακραία επίπεδα, η Ουάσιγκτον έχει περισσότερο χρόνο. Όσο όμως δεν υπάρχει συμφωνία, αυξάνεται η πιθανότητα το επόμενο σοκ να είναι απότομο και ανεξέλεγκτο.
Η Κίνα ως σιωπηλός ρυθμιστής
Ο ρόλος της Κίνας αξίζει ξεχωριστή ανάγνωση. Σε μια κρίση που μοιάζει διμερής – Ηνωμένες Πολιτείες εναντίον Ιράν – το Πεκίνο λειτουργεί ως σιωπηλός ρυθμιστής της παγκόσμιας ζήτησης. Μειώνοντας τις εισαγωγές και χρησιμοποιώντας αποθέματα, συγκρατεί τις τιμές. Ταυτόχρονα, όμως, διατηρεί στρατηγική ευελιξία.
Αν οι τιμές κινηθούν ακόμη υψηλότερα, η Κίνα μπορεί να συνεχίσει για κάποιο διάστημα να απορροφά μέρος του κόστους από τα αποθέματά της. Αν, όμως, αποφασίσει να επιστρέψει δυναμικά στην αγορά, το ισοζύγιο θα αλλάξει απότομα. Τότε οι ίδιες ποσότητες που σήμερα λείπουν από τη ζήτηση θα επανεμφανιστούν σε μια αγορά ήδη πιεσμένη από περιορισμένη προσφορά.
Αυτό σημαίνει ότι η σημερινή εικόνα μπορεί να είναι παραπλανητική. Δεν έχουμε κανονικοποίηση. Έχουμε αναβολή. Και σε κάθε αναβολή αυτού του τύπου, το ερώτημα είναι ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό όταν τελειώσουν τα αποθέματα.
Το πιθανότερο σενάριο για το καλοκαίρι
Το πιθανότερο σενάριο είναι ότι οι τιμές θα κινηθούν υψηλότερα μέσα στους επόμενους μήνες, ακόμη και χωρίς πλήρη στρατιωτική κλιμάκωση. Οι λόγοι είναι απλοί. Τα αποθέματα μειώνονται. Οι παρακάμψεις έχουν όριο. Οι «σκιώδεις» ροές μπορούν να βοηθήσουν, αλλά δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την κανονική λειτουργία του Ορμούζ. Η Κίνα δεν μπορεί να στηρίζεται επ’άπειρον στα αποθέματά της. Και η πολιτική αβεβαιότητα παραμένει.
Αν υπάρξει προκαταρκτική συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν, η αγορά θα πάρει ανάσα. Αλλά ακόμη και τότε, η επιστροφή στην κανονικότητα δεν θα είναι άμεση. Η ναυσιπλοΐα χρειάζεται ασφάλεια, ασφαλιστική κάλυψη, καθαρές εγγυήσεις και χρόνο. Οι εταιρείες δεν επιστρέφουν μαζικά σε έναν θαλάσσιο διάδρομο επειδή υπογράφεται ένα ασαφές πολιτικό πλαίσιο. Θέλουν να δουν ότι ο κίνδυνος έχει πράγματι μειωθεί.
Αν δεν υπάρξει συμφωνία, το καλοκαίρι μπορεί να μετατραπεί σε ενεργειακή παγίδα. Η αγορά θα αρχίσει να τιμολογεί όχι μόνο τη σημερινή απώλεια προσφοράς, αλλά και τον κίνδυνο ότι τα προσωρινά εργαλεία εξάντλησαν τα όριά τους. Τότε η κίνηση προς τα 120 ή τα 130 δολάρια δεν θα είναι ακραίο σενάριο. Θα είναι η λογική συνέπεια μιας κρίσης που μέχρι τώρα συγκαλύφθηκε από αποθέματα, αγωγούς και «φαντάσματα» στα Στενά.
Η ηρεμία στην αγορά πετρελαίου δεν σημαίνει ότι η κρίση στο Ορμούζ είναι υπό έλεγχο. Σημαίνει ότι το παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα έχει ενεργοποιήσει όλους τους μηχανισμούς άμυνας που διαθέτει. Μυστικές ροές. Εναλλακτικές διαδρομές. Στρατηγικά αποθέματα. Μειωμένη κινεζική ζήτηση. Προσαρμογή στην κατανάλωση.
Αλλά όλα αυτά δεν είναι λύση, είναι χρόνος.
Και ο χρόνος, στη σημερινή σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν, είναι το πραγματικό «νόμισμα». Η Τεχεράνη τον χρησιμοποιεί για να αυξήσει την πίεση. Η Ουάσιγκτον για να αποφύγει μια συμφωνία που θα μοιάζει με υποχώρηση. Η αγορά για να ελπίζει ότι η διπλωματία θα προλάβει την επόμενη έκρηξη.
