Την αποτίμηση των μέτρων που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ κάνει στο Liberal ο καθηγητής πανεπιστημίου Πελοποννήσου και πρόεδρος του ΚΕΠΕ και του Εθνικού Συμβουλίου Παραγωγικότητας Παναγιώτης Λιαργκόβας. Θέτει ως εθνικό στόχο την αναγκαιότητα συνέχισης επενδύσεων στη μετά του Ταμείου Ανάκαμψης εποχή, καθώς είναι «θέμα επιβίωσης». Ο κ. Λιαργκόβας αναδεικνύει τον μονόδρομο παραγωγικής ανασυγκρότησης σε τομείς όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη και το οικοσύστημα της Τεχνολογίας.
Interview with Nikos Tabakopoulos
Πώς κρίνετε το σύνολο των μέτρων που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ; Είναι στοχευμένο και σύμφωνο με τις δημοσιονομικές δυνάμεις της χώρας;
Οποιοδήποτε μέτρο που ενισχύει τη μισθωτή εργασία και την επιχειρηματικότητα είναι θετικό. Μέσα σε όσα ανακοινώθηκαν υπάρχουν πολλά τέτοια μέτρα. Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι λύνονται όλα τα προβλήματα διά μαγείας. Χρειάζονται συνεχώς περισσότερες μεταρρυθμίσεις. Αλλά πρόκειται για μέτρα – λιθαράκια, τα οποία μπαίνουν σε ένα μεγαλύτερο μωσαϊκό που ενισχύει την επιχειρηματικότητα και τη θέση της μισθωτής εργασίας.
Σχετικά με τη μείωση της προκαταβολής φόρου κατά 5% έως να φτάσει στο 50% από 80% σήμερα ή για τη μείωση τεκμηρίων για τους συνεπείς επαγγελματίες, ποια η άποψή σας;
Όλα αυτά τα μέτρα τονώνουν την οικονομία και την ανάπτυξη. Τα περίμενε όμως η αγορά. Η αλήθεια είναι ότι ήταν και άδικα. Δηλαδή μια επιχείρηση που πλήρωνε μεγάλη προκαταβολή φόρου, αν είχε ζημιές, ήταν σαν τιμωρία. Μέσω των μέτρων αυτών δίνεται σταδιακά ρευστότητα στις επιχειρήσεις. Επομένως, εκτιμώ ότι τα μέτρα αυτά ήταν απαραίτητα και έπρεπε να έχουν ανακοινωθεί.
Για τον κουμπαρά;
Αυτό ήθελα να πω. Νομίζω είναι από τα πιο θετικά μέτρα που άκουσα, είναι αυτό για τον κουμπαρά για τους νέους ανθρώπους. Αποτελεί ένα κίνητρο για να ενισχυθεί η αποταμίευση που είναι χαμηλή στη χώρα μας. Και αυτό είναι ιδιαιτέρως θετικό ισόποσα το κράτος μέχρι να γίνει 18 χρονών ο νέος να συμβάλλει στις αποταμιεύσεις του.
Όπως επίσης ιδιαιτέρως θετικά είναι τα μέτρα για τις φορολογικές μειώσεις στις πολύτεκνες οικογένειες. Είναι μέτρα που ενδεχομένως θα έπρεπε να είχαν ληφθεί και πιο πριν. Ωστόσο δεν ξέρω αν υπήρχαν τα δημοσιονομικά περιθώρια, αλλά είναι θετικό που έστω και τώρα, γίνονται πράξη.
Από Ιανουάριο του 2028 ο κατώτατος μισθός πάει στα 1.000 ευρώ και 1.300 ευρώ με τριετίες. Πρόκειται για μία μεγάλη αύξηση από τα χαμηλά του 2019.
Πράγματι, σε σχέση με την κρίση έχει αυξηθεί σημαντικά. Αλλά και πάλι είχε καταποντιστεί την περίοδο των μνημονίων, υπήρχε και ο υποκατώτατος. Πρόκειται για ένα μέτρο που βοηθάει, ιδίως σε μια εποχή που έχουμε στεγαστικό πρόβλημα, την ακρίβεια και επομένως ένας νέος για να ζήσει έχανε τα δύο τρίτα του μισθού του σε έξοδα καθημερινότητας. Άρα και αυτό το μέτρο είναι προς τη σωστή κατεύθυνση. Ωστόσο, πρέπει να συμπληρωθεί με μέτρα που θα ενισχύσουν την παραγωγικότητα.
Ακούσαμε στη ΔΕΘ ότι 1,5 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης μεταφέρεται στην Αναπτυξιακή Τράπεζα για μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Το 1,1 δισ. ευρώ είναι δανειοδοτικό και τα 400 εκατ. εγγυοδοτικό. Ενισχύεται με αυτόν τον τρόπο η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα;
Θα βοηθήσει αλλά χρειάζονται περισσότερα μέτρα. Κυρίως μεταρρυθμίσεις για την επιχειρηματικότητα. Εγώ εκεί επιμένει, όπως για παράδειγμα η μείωση της γραφειοκρατίας. Γιατί ναι μεν έχει βελτιωθεί με την ψηφιακή διακυβέρνηση, αλλά υπάρχει ακόμα μεγάλη ψηφιακή γραφειοκρατία. Περισσότερη επιτάχυνση δικαιοσύνης. Τέτοιες μεταρρυθμίσεις που δεν έχουν κόστος, απλώς δημιουργούν ένα ευνοϊκό περιβάλλον. Έχουν ξεκινήσει αρκετές τέτοιες, αλλά πρέπει να γίνουν αρκετές, να αποκτήσουν μια κρίσιμη μάζα μαζί με τα μέτρα που ανακοινώθηκαν για να επηρεάσουν πραγματικά θετικά την επιχειρηματικότητα στη χώρα μας.
Γιατί μετά το Ταμείο Ανάκαμψης που σταματάει η ρευστότητα χρειαζόμαστε επενδύσεις. Εκεί θα κριθεί το μέλλον μας. Περισσότερες επενδύσεις για να μπορέσουμε να έχουμε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης.
Αυτό πώς θα έρθει;
Μέσω των μεταρρυθμίσεων, κινήσεων όπως η μεταφορά ποσών για στήριξη της επιχειρηματικότητας. Και από εκεί και πέρα υπόλοιπα μεταρρυθμιστικά μέτρα, τα οποία είναι εν εξελίξει και πρέπει να πολλαπλασιαστούν. Έτσι θα ενισχυθεί η ρευστότητα, με ένταση των μεταρρυθμίσεων.
Να ανασυγκροτηθούμε παραγωγικά. Πέρα από τον τουρισμό και το real estate. Να πάμε στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στο οικοσύστημα τεχνολογίας σε περισσότερους τομείς. Για να μπορέσουμε να κάνουμε το άλμα σε πιο σύγχρονες επενδυτικές δραστηριότητες.
Ας περάσουμε στο στεγαστικό. Νέο πρόγραμμα Σπίτι μου ΙΙΙ ύψους 2 δισ. ευρώ, αύξηση φόρου μεταβίβασης για αγορά κατοικίας από πολίτες εκτός και κατάργηση ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους. Το πακέτο αυτό μπορεί να ανατρέψει τη στεγαστική κρίση;
Όχι. Η στεγαστική κρίση είναι ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα. Με αυτά τα μέτρα θα αναχαιτιστεί αλλά δεν θα ανατραπεί.
Η ανατροπή θα έρθει όταν αυξηθεί η προσφορά κατοικίας. Μόνο έτσι μπορεί να ανατραπεί το πρόβλημα. Αλλά να το αναχαιτίσουμε, να το καθυστερήσουμε, να το αμβλύνουμε όσο μπορούμε, αυτό ναι, θα βοηθήσουν όλα αυτά τα μέτρα. Τη ρίζα όμως του προβλήματος δεν θα τη λύσουμε χωρίς αύξηση της προσφοράς. Και αυτή δυστυχώς παίρνει χρόνια.
Μετά από χρόνια έχουμε και για τους δημοσίους υπαλλήλους πιο γενναία μέτρα. Επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ και αυξήσεις μισθών 80 ευρώ το μήνα μεικτά.
Ούτως ή άλλως μετά την κρίση είχαν πολύ χαμηλούς μισθούς. Η ακρίβεια έχει φάει ένα μεγάλο μέρος των περσινών αυξήσεων. Άρα χρειάζονταν και σε αυτήν την κατηγορία μια ένεση ρευστότητας για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.
Ο πρωθυπουργός εξήγγειλε μείωση της χονδρικής τιμής ρεύματος κατά 30% από το 2027-2029 και, από τον Ιανουάριο του 2027, μείωση 50% στις χρεώσεις ΥΚΩ.
Πρόκειται για θετικό μέτρο αδιαμφισβήτητα. Όμως το τελικό του αποτέλεσμα εξαρτάται από το τι θα γίνει στο διεθνές περιβάλλον. Αν συνεχίσει το περιβάλλον όπως είναι και χειροτερέψει τότε θα χρειαστούν και νέα μέτρα. Αλλά είναι κάτι που κρατάμε ως θετικό με την επιφύλαξη του διεθνούς περιβάλλοντος.
Τέλος, θα ήθελα την άποψή σας σχετικά με τα μέτρα περί φορολόγησης του πλούτου που ακούμε από την αντιπολίτευση. Είναι υλοποιήσιμα;
Ακούγονται εύκολα, όπως η πατριωτική εισφορά. Σύμφωνοι όλοι να συνεισφέρουν αλλά χρειάζονται μεγάλη εξειδίκευση. Ό,τι κινείται μπορεί να φύγει κιόλας. Το κεφάλαιο έχει την ιδιότητα να φεύγει. Θυμάμαι τη συζήτηση που έκανε ο Σόιμπλε για να φορολογήσει το εφοπλιστικό κεφάλαιο. Θεωρητικά σωστό είναι. Αλλά πού να το βρεις; Έχει τη δυνατότητα να μεταφέρουν τον πλούτο τους και την έδρα τους εκτός της χώρας. Για αυτό νομίζω ότι χρειάζεται πλέον μεγάλη προσοχή στα ζητήματα φορολόγησης του πλούτου. Εύκολα λέγεται, δύσκολα γίνεται πράξη.
