Στις 19 Μαίου 2026 η Σουηδία ανακοίνωσε την επιλογή της γαλλικής φρεγάτας FDI για το πρόγραμμα φρεγατών του σουηδικού ναυτικού. Η επιλογή ενός τόσο
μεγάλου μεγέθους πλοίου για το σουηδικό ναυτικό είναι απόρροια της αυξημένης
απειλής από τη Ρωσία και τον πόλεμο στην Ουκρανία τα οποία οδήγησαν σε ένα
μεγαλύτορου μεγέθους πλοίο με αυξημένες αντιαεροπορικές δυνατότητες. Η επιλογή
έγινε ανάμεσα στην φρεγάτα βρετανική Type 31 και την
ισπανική Alpha 4000. Οι κύριοι λόγοι επικράτησης της
γαλλικού πλοίου ήταν η ωριμότητα της σχεδίασης, δύο επιχειρησιακά πλοία, η
ταχύτερη παράδοση σε σύγκριση με το τι προσέφεραν οι ανταγωνιστές και οι πολύ
υψηλές επιχειρησιακές δυνατότητες λόγω των σύγχρονων ηλεκτρονικών και όπλων.
Επιπροσθέτως οι σουηδοί κατάφεραν να ενσωματώσουν δικά τους ηλεκτρονικά και
όπλα, όπως θα αναλύσουμε και παρακάτω, πράγμα το οποίο θα είναι ευεργετικό και για
τα ελληνικά πλοία.
Τα κύρια ηλεκτρομηχανολογικά συστήματα του πλοίου παραμένουν ίδια καθώς και
τα κύρια ηλεκτρονικά του πλοίου όπως το υπερσύγχρονο ραντάρ τριών διαστάσεων
του πλοίου SeaFire 500, το σύστημα διαχείρισης μάχης SETIS και η σουίτα ανθυποβρυχιακού πολέμου με το σόναρ κύτους KingKlip Mk2 και τη συρόμενη
διάταξη CAPTAS-4. (ένας συνδυασμός που έχει φέρει τα
γαλλικά πλοία στην κορυφή των ASW δυνατοτήτων μέσα στο ΝΑΤΟ). Επίσης ίδιο
έμεινε το σύστημα ESM του πλοίου με το SENTINEL R-ESM και το ALTESSE-H C-ESM της Thales,
το σύστημα ηλεκτροπτικών PASEO XLR EO / IR της SAFRAN, το σύστημα IFF BlueGate E-scan το ραντάρ επιφανείας και προσέγγισης ελικοπτέρων SCANTER της Terma καθώς κ.α.
Από τη μεριά τους οι σουηδοί
ζήτησαν και θα ενσωματωθούν στο γαλλικό πλοίο ένας αριθμός σουηδικών συστημάτων
και όπλων της SAAB and Bofors (νυν Bae Systems).
Για καλύτερη κάλυψη των παράκτιων υδάτων της Σουηδίας και της κλείστης θάλασσας
της Βαλτικής το σουηδικό ναυτικό θα εγκαταστήσει στο πλοίο το ραντάρ Giraffe 1X της SAAB. Πρόκειται για ένα ραντάρ τριών διαστάσεων τεχνολογίας AESA με πομποδέκτες GaN το οποίο εκπέμπει στη ζώνη X. Η ζώνη αυτή είναι
ιδανική για κλειστές θάλασσες λόγω της μεγάλης διακριτικής ικανότητας που
προσφέρει. Όπως επίσης και κατά μικρής διατομής στόχων ιδανικό για συστήματα C-UAS. Έχει βάρος 150
κιλά και εμβέλεια μέχρι 75 χιλιόμετρα. Σύμφωνα με την κατασκευάστρια εταιρία το
Giraffe 1X έχει τη δυνατότητα αποκάλυψης στόχου μεγέθους συσκευασίας γάλατος (carton milk box) στα τέσσερα χιλιόμετρα.
Το δεύτερο σύστημα που πρόκειται να μπει στις σουηδικές φρεγάτες είναι ο
αντιαεροπορικός πύραυλος CAMM-ER, και μάλιστα σε
διαμόρφωση τριών βλημάτων ανά κελί. Ο CAMM-ER έχει εμβέλεια άνω των 40 χλμ και είναι fire and forget. Αυτή είναι μια τρομερή εξέλιξη τόσο για τις
γαλλικές φρεγάτες όσο και για το ελληνικό πολεμικό ναυτικό γιατί πολλαπλασιάζει
το απόθεμα αντιαεροπορικών βλημάτων του πλοίου φορέα. Δηλαδή μία FDI με τέσσερις οκταπλούς κάθετους εκτοξευτές Α50 θα έχουν τη δυνατότητα
μεταφοράς έως 96 CAMM-ER ή συνδυασμό x24 CAMM-ER και x24 Aster 30 ή x48 CAMM-ER και x16 Aster 30 ή οποιοδήποτε
άλλο συνδυασμό. Ο CAMM-ER λόγω της ψυχρής
εκτόξευσης και της ενεργής καθοδήγησης βοηθάει το πλοίο να αντιμετωπίσει
επιθέσεις κορεσμού βάλλοντας έναν φθηνότερο αλλά εξίσου ικανό αντιαεροπορικό
πύραυλο σε σύγκριση με τον Aster 30.
Όσον αφορά το κύριο πυροβόλο, το σουηδικό ναυτικό όπως ήταν φυσικό διάλεξε
το Mk110 των 57 χιλιοστών. Το πυροβόλο αυτό
έχει παρόμοια καταστροφική ικανότητα με το Compatto 76/62 που είναι τοποθετημένο στα ελληνικά και γαλλικά πλοία λόγω του
μεγαλύτερου όγκου πυρός αλλά υπολείπεται στην εμβέλεια. Ταυτόχρονα θεωρείται
ανώτερο στην αντιαεροπορική ικανότητα.
Πυροβόλο Mk110 57mm σε LCS του USN
Οι σουηδοί επίσης αντικατέστησαν τον εκτοξευτή RAM και στη θέση του έβαλαν
για εγγύς αντιβληματική προστασία το πυροβόλο Bofors 40 Mk4 με βλήματα Bofors 3P. Το πυροβόλο έχει βάρος 2,3 τόνους
ταχυβολία 300 β.α.λ. εμβέλεια 12,5 χιλιόμετρα ανύψωση -20/+80 μοίρες και βάλει
βλήματα 40 x 365 των 2,5 κιλών. Τα προγραμματιζόμενα πυρομαχικά Bofors 40 mm 3P είναι για
όλους τους στόχους και επιτρέπουν έξι λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένων τριών
λειτουργιών πυροδότησης εγγύτητας. Αυτό αυξάνει την ευελιξία και την
αποτελεσματικότητα του συστήματος πυροβόλων, γεγονός που έχει μειώσει περαιτέρω
τον χρόνο αντίδρασης του πυροβόλου και είναι δυνατή η επιλογή λειτουργίας
πυρομαχικών τη στιγμή της βολής, δίνοντάς του τη δυνατότητα γρήγορης εναλλαγής
μεταξύ στόχων επιφανείας, εναέριων στόχων και επίγειων στόχων. Μαζί με το 40 mm
3P, το πυροβόλο μπορεί επίσης να βάλει και άλλα πυρομαχικά Bofors 40 mm L/70
και έχει τη δυνατότητα γρήγορης εναλλαγής μεταξύ πυρομαχικών.
Επίσης οι σουηδικές FDI θα φέρουν τους νέους υπερσύγχρονους RBS-15 Mk4 Gugnir στη θέση των γαλλικών Exocet Block3c. Ο πύραυλος έχει μήκος 4,35 μέτρα, διάμετρο 50
εκατοστά εκπετασμα πτερύγων 1,4 μέτρα και βάρος 600 κιλά. Η κεφαλή είναι υψηλής
εκρηκτικότητας και έχει βάρος 200 κιλά. Το βλήμα επιτυγχάνει μέγιστη ταχύτητα
πλεύσης 0,9 μαχ. Η τελευταία του έκδοση μπήκε σε υπηρεσία το 2017. Το σύστημα
καθοδήγησης είναι GPS/INS με ραντάρ πρόσκτησης στόχου που δουλεύει
στη μπαντα J που ενεργοποιείται στην τελική φάση της πτήσης. Στην έκδοση Mk4 ο πύραυλος έχει εμβέλεια 350 χλμ. Σύμφωνα με την
SAAB τα κύρια χαρακτηριστικά του είναι
- Κορυφαία
ικανότητα ECCM - Εξαιρετική
απόδοση σε παράκτιο περιβάλλον - Δυνατότητα
πτήσης και επιχειρήσεων ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών - Εξελιγμένη
διάκριση και επιλογή στόχων - Ασυναγώνιστη
ικανότητα πολύ χαμηλής πτήσης (sea skimming) - Εξαιρετικά
ευέλικτη τροχιά με πολλαπλά 3D waypoints - Έχει
τη δυνατότητα να χτυπήσει ένα ευρύ φάσμα στόχων στη θάλασσα και στη στεριά - Έχει αρθρωτό
σχεδιασμό που επιτρέπει μελλοντικές αναβαθμίσεις
Τέλος οι νέες σουηδικές φρεγάτες θα φέρουν τις νεότερες σουηδικές ελαφρές τορπίλες
κατά υποβρυχίων Torped 47. Οι τορπίλες αυτές έχουν μήκος 2,85 μ
και βάρος 340 κιλά. Έχουν μέγιστη εμβέλεια 20 χλμ. Η καθοδήγηση είναι ενεργητική
και παθητική (πλήρως ψηφιακή) και η σύνδεση με το σκάφος φορέα γίνεται μέσω
καλωδίου οπτικής ίνας. Διαθέτει επαναφορτιζόμενες μπαταρίες ιόντων λιθίου και
επιτυγχάνει μέγιστη ταχύτητα 40 κόμβων ενώ έχει τη δυνατότητα καθόδου κάτω από
τα 300 μέτρα βάθος.
Αντι επιλόγου,
Η επιλογή της FDI απο το σουηδικό ναυτικό αποδεικνύει περίτρανα την ορθή επιλογή του
πολεμικού ναυτικού το 2022 ενώ η ενσωμάτωση σοουηδικών συστημάτων και όπλων
ανοίγει τη βεντάλια μελλοτικών επιλογών είτε
για προσθήκη συστημάτων στις υπάρχουσες είτε σε εκσυγχρονισμό μέσης ζωής του
πλοίου. Από τις παραπάνω προσθήκες δύο είναι οι πιο ενδιαφέρουσες και θα
μπορούσαν να γίνουν άμεσα χωρίς μεγάλο κόστος. Η πρώτη και πιο σημαντική είναι
η ενσωμάτωση του αντιαεροπορικού πυραύλου CAMM-ER. Η κίνηση αυτή προσδίδει στην φρεγάτα την
αντιαεροπορική πληρότητα που της έλειπε απέναντι καταρχάς στον ανταγωνισμό με TACTICOS-Mk48-ESSM 2/SM-2 και ATHENA-KRONOS-A50-ASTER 30/CAMM-ER και κατα δεύτερον στον χρήστη. Λόγω ότι
αυξάνει το απόθεμα αλλά και την επιλογή αντιαεροπορικών πυραύλων ανάλογα με το
είδος της απειλής, την εμβέλεια αλλά και το κόστος.
Το δεύτερο είναι το ραντάρ Girrafe 1X της SAAB. Αν και το SeaFire είναι ένα εξαιρετικό ραντάρ μεγάλης εμβέλειας το οποίο εκπέμπει στη ζώνη S, η ύπαρξη ενός ραντάρ στη ζώνη X συμπληρώνει και αναβαθμίζει τις δυνατότητες έρευνας και αποκάλυψης των
φρεγατών σε μικρές αποστάσεις και σε παράκτια ύδατα.
Επίσης η αμυντική συνεργασία μεταξύ Γαλλίας και Σουηδίας με ανταλλαγή συστημάτων δημιουργεί ένα οικοσύστημα το οποίο θα έχει τη δυνατότητα να συνεργάζεται με απόλυτο τρόπο δημιουργώντας κοινή εικόνα και διαχείριση. Αναφερόμαστε στην αγορά των ιπτάμενων ραντάρ GlobalEye από τη γαλλική αεροπορία και τις FDI από την Σουηδία. Δηλαδή 2+1 συστήματα που υπηρετούν στις ΕΕΔ θα μπορούν να αποκτήσουν πλήρη διαλειτουργικότητα κλειδώνοντας αέρα και θάλασσα. Ας σκεφτούμε λοιπόν τα ελληνικά Rafale F3R, τις ελληνικές φρεγάτες FDI HN και τα ελληνικά EriEye με μια μελλοντική αναβάθμιση σε πλήρη διαλειτουργικότητα όπως θα είναι τα γαλλικά και τα σουηδικά αντίστοιχα συστήματα μεταξύ τους. Εν κατακλείδι, η επιλογή των FDI από το σουηδικό ναυτικό μόνο χαμόγελα μπορεί να φέρει στους έλληνες επιτελείς.
